شش دهه شصت میلیون تماشاگر ایرانی، میخکوب صفحه تلویزیونها. لیگ ملتهای والیبال ۲۰۲۵، به ویژه در هفتههای دوم و سوم، طعمی از روزهای طلایی والیبال ایران را زنده کرد. رئیس فدراسیون والیبال از بیش از شصت میلیون بیننده برای مسابقات ایران خبر میدهد؛ آماری که گویای شور و اشتیاق دوباره به این ورزش است.
نام جولیو ولاسکو، همچون نگینی در تاریخ والیبال ایران میدرخشد؛ مربیای که نه فقط نظم تاکتیکی و هویت تیمی به تیم ملی بخشید، که نسل جدیدی از والیبالیستها را به بلوغ ذهنی و حرفهای رساند. سالها پس از آن دوران طلایی، بار دیگر نسیمی از ایتالیا، بر والیبال ایران وزیده است: روبرتو پیاتزا. این مربی ۵۷ ساله پارمائی، با سابقه درخشان در باشگاههای اروپایی، از بهار ۲۰۲۵ هدایت تیم ملی را بر عهده گرفته است. جایگیری او در تیم ملی، آنچنان بیصدا و طبیعی بود که گویی سالهاست در کنار ماست.
هدف او روشن است: بازسازی هویت تیم ملی، جوانسازی ترکیب، و رسیدن به المپیک ۲۰۲۸. اما نکته قابل توجه، شباهت شگفتانگیز رویکرد او با ولاسکوی افسانهای است.
ولاسکو، در اوایل دهه نود شمسی، والیبال ایران را متحول کرد. تیمی با استعدادهای خام، اما فاقد انسجام ذهنی و ساختار بینالمللی. ولاسکو با انضباطی فولادین، آموزش اصول مدرن، و تاکید بر تمرکز ذهنی، تیم را در مدت زمان کوتاهی به سطح اول آسیا و حتی رقیبی سرسخت برای تیمهای اروپایی تبدیل کرد.
کلید موفقیت ولاسکو، تغییر ذهنیت بود. او به بازیکنان ایرانی آموخت که ابتدا خود را در سطح جهانی ببینند تا بتوانند در آن رقابت کنند. پیروزی در جام ملتهای آسیا، شکست دادن غولهایی چون لهستان، و صعود به لیگ جهانی، همه و همه مرهون این تغییر نگرش بود.
حالا نوبت پیاتزا است. کمتر کسی انتظار درخشش این تیم جوان با میانگین سنی ۲۴.۶ سال (دومین تیم جوان لیگ ملتها ۲۰۲۵) را داشت. اما پیاتزا با آرامشی مثالزدنی، گام به گام در مسیر قهرمانی گام برمیدارد. با اضافه شدن چند بازیکن باتجربه به ترکیب، میتوان انتظار عملکردی بسیار بهتر از لیگ ملتها را در مسابقات قهرمانی جهان داشت.
پیاتزا بارها تکرار کرده است: “ما مسیر ولاسکو را ادامه میدهیم.” و این تنها یک شعار نیست؛ او به بازیکنان جوان اعتماد کرده، ساختار تمرینها را علمیتر و روانمحورتر نموده و همواره بر اهمیت آرامش ذهنی و انسجام تیمی تاکید میکند. تیم ملی در لیگ ملتهای ۲۰۲۵، با ترکیبی جوان و مصمم ظاهر شد. اگرچه هنوز در مراحل اولیه قرار دارد، اما نظم تیمی، جسارت تاکتیکی و شور و اشتیاق وصفناپذیر آن، آیندهای درخشان را نوید میدهد.
شش برد و شش باخت و کسب رتبه هشتم در دور مقدماتی لیگ ملتها، آغاز کار پیاتزا را شایسته ستایش ساخته است. اگر چین، میزبان دور نهایی نبود، پیاتزا در همان ابتدای کار، با صعود به دور نهایی، نام خود را در تاریخ والیبال ایران ثبت میکرد.
سالهاست که ژاپن بر والیبال آسیا سلطه دارد و ایران از جایگاه سنتی خود فاصله گرفته است. اما با حضور پیاتزا، امید به شکستن این سلطه و بازگشت به اوج، دوباره زنده شده است. همانطور که ولاسکو روزی این مسیر را هموار کرد، حالا نوبت پیاتزا است تا این راه را روشنتر از پیش کند.
هنوز برای قضاوت نهایی زود است، اما نشانهها از تولد دوبارهای برای والیبال ایران حکایت میکند؛ تولدی که بار دیگر، زیر سایه یک مربی ایتالیایی رقم میخورد.